Home » Gravelandse Buitenplaatsen

Afstand: 17,8 km
Categorie: Natuurmonumenten

Gravelandse Buitenplaatsen

De Gravelandse Buitenplaatsen wandelroute van Natuurmonumenten is een 17,8 km (3u 34m) rondwandeling via verschillende landgoederen in Noord Holland.

De wandelroute en het GPX-bestand zijn gratis te gebruiken en te downloaden. Deze website gebruikt geen cookies of tracking, zodat wandelaars kunnen wandelen met de vrijheid om niet gevolgd te worden!

Routebeschrijving

Een buitenplaats, hofstede of landhuis is een (zomer)verblijf voor rijke stedelingen.

Boekesteyn

Boekesteyn is een buitenplaats (landgoed) aan het Noordereinde in ‘s-Graveland. De naam Boekesteyn is afkomstig van de vele oude beuken in het gebied. In 1634 koopt Benedictus Schaeck, een rijke Amsterdamse koopman 2,5 kavels in ‘s-Graveland om er een huis te bouwen. Hij verkoopt het zuidelijk deel van het landgoed aan zijn zwager Adriaen Dirksz. Sperwer, die daar ten zuiden van boerderij Bramsbergen het Huis Sperwershof bouwt. Boekesteyn heeft daarna nog een oppervlakte van 49 ha. Het bestaat uit twee delen. Het noordelijke deel grenst aan landgoed Schaep en Burgh en bestaat uit parkbos dat in de 17de eeuw werd aangelegd. De zuidelijke helft bestaat vooral uit akkers en weilanden, en wordt tegenwoordig begraasd door Nederlandse trekpaarden en Lakenvelder runderen. Op 3 mei 1993 wordt de buitenplaats eigendom van de Vereniging Natuurmonumenten.

Schaep en Burgh

Schaep en Burgh of Schaepenburgh is een buitenplaats in ‘s-Graveland van 25 ha. Het ligt ten noorden van landgoed Boekesteyn. De naam is afkomstig van de stichter Abel Matthijszn Burgh, zoon van een bierbrouwer, en zijn neef en erfgenaam Gerard Schaep. Het gebied was van oudsher een zanderij, die later opnieuw is ingericht als landgoed voor een buitenhuis met een park in Engelse stijl. In het landhuis met oranjerie en koetshuis bevindt zich sinds 1975 het hoofdkantoor van Vereniging Natuurmonumenten.

Bantam

Bantam is een landgoed aan de provinciale weg Weesp – Bussum (de Franse Kampweg). Het ligt op het grondgebied van Hilversum.

Bantam is in de 18e eeuw ontstaan maar heette toen nog niet zo. De toenmalige eigenaar van Schaep en Burgh kreeg destijds toestemming ook een deel van het Naardenveld te ontginnen. Het Naardenveld is de uitbreiding van de ‘s-Gravelandse buitenplaatsen naar het oosten. Stukken van dat Naardenveld gingen vaak in andere handen over door vererving of verkoop. Stukken die eerst bij Swaenenburgh en Schaep en Burgh hoorden werden toegevoegd. Daardoor ligt het huidige landgoed ook deels in de gemeente Hilversum en deels in gemeente Wijdemeren.

Maurits Jacob van Lennep en zijn echtgenote Caroline Wilhelmine van Loon erfden het in 1877 en lieten in 1878 het huis “Bantam” bouwen. Er werd een landschapstuin aangelegd, ook wel Klein Zwitserland genoemd. De heuvels en de vijvers van destijds zijn er nog steeds. Ook de rechte beuken- en eikenlanen, aangelegd door de bekende tuinarchitect Zocher, staan er nog. Ooit moet er op de hoogste heuvel een zogenaamde Turkse tent hebben gestaan waarin men thee dronk en zicht had tot aan de Zuiderzee. later is er op die heuvel een waterreservoir met ijzeren windmolen gebouwd om dit huis van eigen water -onder druk- te kunnen voorzien. de betonnen fundering is nog te vinden op de heuvel.

In 1899 werd Bantam verkocht aan Charles Henry Labouchere en in 1924 kocht de gemeente Bussum het waardoor de curieuze situatie ontstond dat een van de ‘s-Gravelandse buitenplaatsen eigendom was van Bussum, maar voor een groot deel lag in de gemeente Hilversum. In de Bussumse tijd moest entree betaald worden. Toegangskaartjes konden bij het boswachtershuis of op het gemeentehuis van Bussum gekocht worden.

De eigenaar van het landgoed (28 ha) is sinds 1984 de Vereniging Natuurmonumenten. Bantam is vrij toegankelijk op wegen en paden. Het hek dat Bantam lange tijd scheidde van het Spanderswoud is weggehaald.

Spanderswoud

Het Spanderswoud is een bosgebied van ongeveer 213 ha ten westen van de weg Bussum-Hilversum (de N524), ten zuiden van de Franse Kampheide en ten oosten van ‘s-Graveland en Bantam. In het midden is een klein heideveld. Aan de kant van de bebouwde kom van Hilversum is er een aantal waterpartijen. Het Spanderswoud was oorspronkelijk een productiebos van loof- en naaldhout.

Het oostelijke deel van het Spanderswoud wordt beheerd door het Goois Natuurreservaat. Ten westen van het bos bevindt zich het Landgoed Spanderswoud, een van de buitenplaatsen van ‘s-Graveland. Het landgoed is particulier bezit en niet openbaar toegankelijk. Diverse gebouwen, zoals het 19e-eeuwse hoofdhuis en de 18e-eeuwse boerderij, en de parkaanleg staan op de Rijksmonumentenlijst.

Hilverbeek

Hilverbeek is een landgoed aan de noordkant van de Leeuwenlaan, tussen Hilversum en ‘s-Graveland. In 1933 verkoopt jhr. Six van Vromade Hilverbeek aan de Vereniging Natuurmonumenten. Tijdens de Tweede Wereldoorlog stort in 1944 een V2-raket op het huis en beschadigt het zozeer dat de nieuwe verdieping bij de restauratie in 1947 wordt weggelaten. In het bos heeft Natuurmonumenten enkele amfibiepoelen aangelegd voor de bedreigde kamsalamander.

Spiegelrust

Spiegelrust is een buitenplaats van 20 hectare weilanden in de Nederlandse plaats ‘s-Graveland (Noord-Holland). De buitenplaats ligt aan het Zuidereinde (oostzijde) en grenst aan de Leeuwenlaan in ‘s-Graveland, gemeente Wijdemeren ten noorden van landgoed Schoonoord. Het westelijke deel van het voormalige landgoed is natuurgebied van Natuurmonumenten. Aan de westelijke rand hiervan, aan het Zuidereinde 7 en 9, liggen de provinciale monumenten Dubbelhoven. Op het oostelijke deel van het voormalige landgoed liggen aan de Leeuwenlaan, de landgoederen Jagtlust en Land en Bosch. Land en Bosch hoorde tot ongeveer 1720 bij Spiegelrust.

In het rampjaar 1672 werd ‘s-Graveland geplunderd door de Franse troepen van maarschalk Luxembourg. Ook Sillisburgh het latere Trompenburgh, waar de maarschalk zijn nachtkwartier hield, en Spiegelrust werden verwoest.[3] Na hun overlijden wordt Spiegelrust met de andere ‘s-Gravelandse bezittingen op 29 mei 1691 geveild. In 1806 bestond Spiegelrust uit een dubbel landhuis van twee verdiepingen uit ±1640 en daarnaast een boerenwoning.

In 1934 schonk Louise Six naast de buitenplaatsen Gooilust, Hilverbeek en Schoonoord ook Spiegelrust aan de pas opgerichte Vereniging Natuurmonumenten. In de jaren daarna verwerft Natuurmonumenten nog negen buitenplaatsen.

Schoonoord

Schoonoord is een buitenplaats in ‘s-Graveland. Het heeft een oppervlakte van zeven hectare en de eigenaren zijn Vereniging Natuurmonumenten voor wat betreft het oostelijk deel en in particuliere handen voor wat betreft het westelijk deel met diverse gebouwen en tuin. Het geheel ligt ten oosten van het Zuidereinde. Het landhuis dat bij het landgoed hoort is waarschijnlijk tussen 1755 en 1759 gebouwd, en ligt aan de overkant, Zuidereinde 48 en is sinds 1880 niet meer in handen van de eigenaren van het landgoed.

Het particuliere deel is niet te bezoeken, het deel van Natuurmonumenten wat ten zuiden van Land en Bosch en Jagtlust ligt is vrij toegankelijk op de paden.

Jagtlust

Jagtlust is een kleine buitenplaats aan de Leeuwenlaan in de Nederlandse plaats ‘s-Graveland (Noord-Holland). Tot 1966 behoorde hij tot de gemeente Hilversum, maar historisch gezien hoort hij bij de andere landgoederen van ‘s-Graveland. De hofstede staat bekend onder verschillende namen zoals Het Derde Heihuis, Grote Jan en De Laatste Stuiver; pas in 1791 werd de naam Jagtlust gebruikt. Hij ligt op een stuk grond dat in de 17e eeuw is ontgonnen. In 2006 werd Jagtlust aan Natuurmonumenten verkocht, die hiervoor subsidie kreeg in het kader van de realisatie van de Provinciale Ecologische Hoofdstructuur (PEHS); Natuurmonumenten bezit reeds bijna alle buitenplaatsen in ‘s-Graveland. Het landgoed werd in 2008 voor het publiek opengesteld en in het huis kwam een zorghotel. Het landgoed is ongeveer 9,5 ha.

Corversbos

Het Corversbos is een bos aan de rand van Hilversum in de Nederlandse provincie Noord-Holland. Aan de oostzijde wordt het begrensd door het dorp, aan de westzijde gaat het bos over in het gebied van de ‘s-Gravelandse buitenplaatsen.

Het Corversbos is ca. 100 hectare groot en ligt verscholen in het Gooi, op de grens van de voormalige ondiepe Loosdrechtse veengebieden, op glaciaal zand tegen de Gooise stuwwal. Het bestaat thans uit een aantal gemengde bossen en opgesloten weide- en landbouwgronden (onder andere enkele oude akkers van ca 10 ha).

Deze gronden, inclusief het reeds bestaande buiten “Gooilust” werden in 1777 deels aangekocht deels gepacht door Gerrit Corver Hooft, de laatste baljuw van Gooilandt. Het natuurgebied is sinds 1937 onder beheer van de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten[1]. In het bos liggen enkele oude boerderijen waarvan de oude zuivelboerderij “Corversbosch” -na een brand rond 1870 herbouwd dichter bij de Gooische vaart- en het oudere gemengde bedrijf “Corvershof” op de grens van Gooilust de bekendste monumenten zijn.

De uit de 17e eeuw stammende boerderij “In d’Lonsvaerder” naast de begraafplaats, net buiten het bos tegenover de “stenen brug”, is een rijksmonument. De stal van de boerderij Corversbosch heeft in de naoorlogse jaren dienstgedaan als het eerste bezoekerscentrum van de Vereniging Natuurmonumenten. Terwijl het bos tijdens de hongerwinter in 1944 grotendeels is gekapt, zijn er nog enkele statige oude beukenlanen uit de tijd dat het bos onderdeel was van Gooilust. Van de historische weg van het ‘s-Gravelandse kasteel “Trompenburgh” naar de Hilversumse Trompenberg zijn slechts de contouren over. Het bos kent ook een indrukwekkende inheemse fauna van onder andere reeën, hazen, vossen, ringslangen, haviken en uilen.

Gooilust

Gooilust is de zuidelijkste buitenplaats in ‘s-Graveland. Het landgoed heeft een oppervlakte van 97 hectare en is sinds 1934 eigendom van de Vereniging Natuurmonumenten. Het ligt aan het Zuidereinde, en de oostkant grenst aan het Corversbos in Hilversum.

Op 7 juni 1634 worden 27 kavels in ‘s-Graveland verloot onder zes belangstellenden. Sommige belangstellenden kopen meerdere kavels, sommigen delen een kavel. De kavels zijn op de kaart genummerd van noord naar zuid. Gooilust ligt op kavel 22. Ten oosten van deze rij landgoederen wordt in die tijd veel zand afgegraven, een klein deel wordt gebruikt om de landgoederen op te hogen, vooral waar de huizen komen, de rest wordt afgevoerd naar Amsterdam en wordt gebruikt voor de uitbreiding van de stad. Tussen de afgravingen en de landgoederen liggen de Noksloot en de ‘s-Gravelandsevaart om voor goede afwatering van de ‘s-Gravelandsepolder te zorgen.

Eigenaar in die tijd tussen 1895 en 1936 was Louise Digna Catharina Six (1862 – 1934), die er met haar echtgenoot Frans Ernst Blaauw (1860 – 1936) woont. Zij vererft haar landgoed in 1934 aan de Vereniging tot Behoud van Natuurmonumenten. Gooilust wordt ook daarna nog vaak het ‘Bos van Blaauw’ genoemd.

Meer informatie

Bronnen

Het Gravelandse Buitenplaatsen wandelroute is gebaseerd op de door Natuurmonumenten aangeleverde route. Het WandelROOTS! GPX-bestand kan na het lopen van de route kleine aanpassingen hebben aan het originele wandelpad. Deze pagina maakt gebruik van informatie van Wikipedia.org onder een vergelijkbare Creative Commons-licentie die wordt gebruikt door WandelROOTS!

Wandelkaart en GPS

Download het Gravelandse Buitenplaatsen wandelroute en importeer dit in uw mobiele telefoon of GPS-apparaat. Onze GPX-bestanden zijn compatibel met de GPX 1.1-standaard en werken met apps zoals OSMAnd, Topo GPS, Wikiloc en Maps 3D Pro. Lees meer over onze GPX-bestanden. We raden je aan om je mobiele telefoon zo min mogelijk te gebruiken! TIP: bestudeer de route ruim voordat je vertrekt!

Vrij Wandelen

Onze website en GPX-downloads zijn gratis en alle inhoud op deze site wordt geleverd onder de Creative Commons Naamsvermelding-GelijkDelen 4.0 Internationaal (CC BY-SA 4.0) licentie. Dit betekent dat het u vrij staat om de inhoud te kopiëren, te delen en aan te passen, maar we vragen u een link naar het originele werk te verstrekken en het onder dezelfde licentie te delen. Sharing is caring!

Wij vinden dat wandelen vrij moet zijn en dat u niet door derden moet worden gevolgd als u gaat lopen. Onze website gebruikt geen cookies en registreert of volgt u niet door uw privégegevens naar diensten van derden te sturen. Vrij wandelen!

Meer van Natuurmonumenten

Hieronder vindt u een selectie van Natuurmonumenten wandelroutes die op deze website zijn opgenomen. Voor een volledig overzicht van de Natuurmonumenten wandelpaden kunt u terecht op hun website.

Laat een reactie achter

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *